Dicteersoftware voor het Nederlands, eerlijk vergeleken

Alle tools in één tabel

De vraag waar Deixis een antwoord op is, is smal: je dicteert de hele dag, in elk venster dat voor je staat, op een Windows-pc of een Mac, en je wilt dat je stem op die computer blijft. De andere tools staan op alfabet in plaats van met een score, omdat de tweede plaats afhangt van wat jij nodig hebt. De tabel komt uit dezelfde bestanden als onze vergelijkingspagina's, dus elk gegeven is wat de maker er zelf het laatst over zei.

Spraakherkenningssoftware en dicteersoftware zijn hier hetzelfde: programma's die je spraak omzetten in tekst. De kolom die er voor het Nederlands het meest toe doet, is waar die herkenning gebeurt.

Waarom Deixis bovenaan staat

Nederlands, herkend op je eigen processor. Sinds versie 1.6 dicteert Deixis in het Nederlands met NVIDIA Parakeet v3, een model dat op je eigen pc draait. Je downloadt het één keer, ongeveer 670 MB, en daarna werkt dicteren zonder internet. Zodra het er is, verlaat het geluid van een dictaat je computer onder geen enkele instelling. De enige uitzondering kies je zelf: bij de eerste start kun je in de cloud van Deixis dicteren tot het spraakmodel is gedownload.

Gemeten, niet beloofd. Op de Nederlandse testset van Google FLEURS (nl_nl, voorgelezen zinnen) had Deixis 9,2% foute woorden, met een mediane rekentijd van 0,31 seconde per fragment op één desktop-pc met 12 kernen onder Windows. Het meertalige Whisper small-model dat we eerder gebruikten, zat op 20,5%. Voorlezen is makkelijker dan vrij praten, een laptop is trager, en Vlaams is niet apart gemeten. Methode en details staan in het lab. Geen van de andere tools in deze tabel publiceert zo'n meting per taal voor de eigen app.

Geen account. Installeren, model downloaden, dicteren. Alles wat op je computer draait, is gratis en voor altijd, zonder woordenteller. Geld kost alleen wat een taalmodel of onze servers nodig heeft: opschonen met een taalmodel, vertalen, vergadernotities en deellinks, via Deixis Pro voor $49 per jaar of $10 per maand. Met je eigen sleutel van een aanbieder of een lokaal model zijn de eerste drie ook gratis.

Eén toets, overal. Houd Ctrl+Win ingedrukt (Ctrl+Option op de Mac), spreek, laat los, en de tekst staat bij de cursor van de app die de focus heeft: Word, Outlook, Teams, een webformulier. Je klembord krijg je terug.

Herkenning op je eigen pc

Dragon Professional is de naam die in Nederland en Vlaanderen al jaren voor dicteren staat, en terecht: het herkent op de pc zelf, het kan Windows met je stem bedienen met eigen commando's en macro's, en het zet bestaande opnamen om in tekst. Er is nog een Nederlandse editie van Dragon Professional 16 te koop; Den Draak Spraakherkenning vraagt er € 999,00 voor, inclusief btw (gelezen op 4 november 2026). Wil je je computer met je stem besturen, dan is dit een categorie waarin wij niet meedoen.

Handy is gratis en open source onder de MIT-licentie, herkent op je eigen computer met een Parakeet- of Whisper-model, en draait ook op Linux, op Intel-Macs en op Windows op ARM, waar Deixis niet draait. Het doet één ding: tekst in een tekstvak zetten.

Whisperstream lijkt het meest op Deixis: push-to-talk op Windows, herkenning op je processor, geen account. Het noemt 39 dicteertalen, en kost na een proefperiode van zeven dagen eenmalig $49 voor twee apparaten.

Talon is gemaakt voor mensen die hun handen weinig of niet kunnen gebruiken. Het bedient de hele computer met je stem, met scripts die je zelf of de gemeenschap schrijft. Als een toets ingedrukt houden het probleem is, is Talon het antwoord.

Twee programma's zonder eigen rij in de tabel horen hier ook. Murmure is gratis en open source (AGPL v3), voor Windows, Mac en Linux, en gebruikt dezelfde modelfamilie als Deixis, Parakeet v3, in 25 Europese talen. Het herkent de taal zelf aan het geluid, waar je bij Deixis de taal kiest, en heeft geen account nodig. Wie open source wil, moet dit proberen. Weesper Neon Flow, van een bedrijf in Parijs, dicteert met lokale Whisper-modellen in meer dan 50 talen op Mac en Windows, voor € 5 per maand, € 45 per jaar of € 99 eenmalig; na een proefperiode van 15 dagen houd je een gratis versie van 1.500 woorden per week. Een betaalde licentie controleert af en toe online, en werkt volgens Weesper daarna tot 72 uur zonder internet. Beide volgens hun eigen pagina's, gelezen op 4 november 2026.

Herkenning in de cloud

Deze tools sturen je geluid naar een server om het te laten herkennen, standaard of als je dat kiest. Dat is een echte afweging: het levert modellen op die niet op je pc passen, en het betekent dat je zonder verbinding niet kunt dicteren.

Wispr Flow volgt je het soepelst tussen pc, Mac en telefoon, en het woordenboek kan leren van de verbeteringen die je maakt. Je moet wel inloggen, de gratis versie stopt bij 2.000 woorden per week op de desktop, en Context Awareness stuurt standaard tekst van je scherm mee.

Typeless geeft je een toon per programma en draait ook op Linux en op beide telefoons, met de herkenning op de eigen servers en een gratis versie met een weeklimiet.

Aqua Voice neemt vaste instructies aan voor hoe je tekst moet klinken en biedt een API voor zijn eigen spraakmodel. Volgens de eigen pagina's heeft het geen offline modus.

Willow Voice is sterk in de stap na het dicteren: van een ruwe gesproken beschrijving afgewerkt proza maken. Offline dicteren noemt het op het betaalde Individual Pro-abonnement, zonder te zeggen op welke platforms.

OpenWhispr is open source (MIT) en vraagt bij het instellen of je in de cloud of op je eigen computer wilt herkennen. Het draait ook op Linux.

Superwhisper is gebouwd om in een bedrijf uit te rollen, met single sign-on en beheer van welke modellen mensen mogen gebruiken. Op het gratis abonnement herkent het met lokale Whisper-modellen; de cloudmodellen zijn Pro.

Zonder eigen rij: Voicy herkent standaard in de cloud, via Groq, en heeft op Windows, Mac en Linux een offline modus in 25 talen, al heeft herschrijven dan nog internet nodig. Op de Duitse prijspagina kost het € 8,49 per maand, € 82 per jaar of € 260 eenmalig, na een proefperiode van 30 minuten opnemen, zonder gratis versie (gelezen op 4 november 2026).

De ingebouwde, de Mac-apps en de vergadertool

Windows typen via stem is Win+H en staat al op je pc. Het verstaat Nederlands en kost niets, dus probeer het eerst. Maar volgens Microsoft gebruikt het online spraakherkenning van Azure en heb je internet nodig. Spraaktoegang, dat wel op de pc herkent, heeft geen Nederlands, en de oude Spraakherkenning ook niet. Daarover gaat Nederlands dicteren op Windows, ook zonder internet.

MacWhisper en VoiceInk zijn software voor de Mac. We noemen ze omdat veel lijstjes ze aanraden zonder dat erbij te zeggen. MacWhisper zet een audio- of videobestand om in tekst, iets wat Deixis helemaal niet doet; de broncode van VoiceInk is openbaar onder GPL v3.

Otter.ai is geen dicteerprogramma maar een vergaderdienst: de notulist schuift als zichtbare deelnemer aan bij je gesprekken en uploadt ze. Ander werk.

Wie Deixis beter niet kiest

Als je Vlaams spreekt en zekerheid wilt: we hebben Nederlands uit Nederland gemeten, geen Vlaams. Probeer het gratis op je eigen stem, maar we beloven niets over een Belgische uitspraak.

Als je Nederlands en Engels door elkaar praat: Deixis dicteert één taal tegelijk, die je zelf kiest, en wisselen binnen een zin hebben we niet gemeten. Murmure herkent de taal aan het geluid.

Als je een vakwoordenlijst in het Nederlands nodig hebt: de woordenpakketten van Deixis (ook die voor medisch en juridisch werk) zijn Engelstalig, en opschoning en woordenboek zijn op het Engels afgestemd. Parakeet herkent woorden uit je woordenboek alleen aan hun klank, dus ongewone namen komen er minder vaak goed uit.

Als je bestanden of vergaderingen in het Nederlands wilt laten uitschrijven: Deixis neemt geen audiobestand aan, en voor vergaderingen in het Nederlands doen we geen belofte. Dragon, MacWhisper, OpenWhispr of een vergaderdienst passen dan beter.

Als je computer ouder is dan 2013, Windows op ARM draait of Linux heeft: Deixis heeft een processor met AVX2 nodig, en er is geen versie voor ARM-pc's of Linux. Handy, OpenWhispr en Murmure draaien op Linux.

Als je je computer met je stem wilt bedienen: kies Dragon of Talon. Deixis typt wat je zegt; het klikt niet en opent geen programma's.